te zijn of niet

het hebzuchtgas, een sprookje voor jong en oud van jan terlouw is helemaal mijn boek. sprookjes en mythen laten altijd de essentie van het leven zien en dit sprookje gaat over onze toekomst, een groene wereld of een supernatte wereld waarin veel landen overstromen. het gaat over de opwarming van de aarde, over fossiele brandstoffen die toch echt vervangen moeten worden. natuurlijk heeft terlouw een mooie rol toebedeeld aan de jeugd en is de essentie in zijn boek dat ouders, ook al zijn ze nog zo hebzuchtig, toch altijd uiteindelijk alles doen voor hun kinderen. ze zien alleen lang niet altijd dat alles voor je kinderen doen niet inhoudt dat ze zoveel mogelijk geld moeten verdienen en succesvol moeten zijn, maar dat ze vooral liefde moeten geven en om de aarde moeten geven. heerlijk. was het maar echt zo en zagen mensen als trump dit ook maar zo. dit boek is weer zo goed opgezet. soms denk je: 'dit kennen we wel, dit is te voorspelbaar' en toch weet terlouw je te grijpen en te...

suezkade van jan siebelink is een verademing na het beklemmende knielen op een bed violen. toch loopt het ook met deze hoofdpersoon niet goed af en dat heb je al door op de eerste pagina van het boek. natuurlijk hoop je ook niet te veel op een goede afloop als je siebelink kent. het boek bevat veel intertekstuele verwijzingen naar franse literatuur en naar franse filosofen. daarmee is het boek voor frans-liefhebbers een must om te lezen. de schoolcultuur wordt vanuit de visie van de typische marc cordesius, docent frans, beschreven. hij is docent frans om regelmaat in zijn leven te creëren. geld heeft hij niet nodig. hij geeft gedreven les op hoog niveau, waar veel andere docenten het niveau laten zakken. slechte cijfers betekent een slechte docent. niemand wil op dit manier aan de schandpaal genageld worden tijdens de rapportenvergadering, niemand behalve de docent duits. hij wordt steeds genadeloos afgemaakt door zijn collega's onder aanvoering van de conrector. naast de lief...

de eeuwige vraag van leerlingen op de middelbare school is waarom ze toch zoveel nederlands moeten leren terwijl ze het al goed spreken. ze kunnen zich toch verstaanbaar maken. iedereen begrijpt wat ze willen zeggen, zelfs als ze niet goed nederlands spreken. dan kun je verwijzen naar sollicitatiebrieven en -gesprekken waarbij ze in de toekomst toch echt niet op hun taalgebruik een baan zouden willen mislopen. maar dat hebben ze al zo vaak gehoord en het maakt geen indruk meer. taalkundige marc van oostendorp schrijft nu net een stukje in de nieuwsbrief van neerlandistiek, dat misschien weer nieuwe indruk maakt: "Taal ligt aan de basis van de samenleving: zonder taal zijn de ingewikkelde afspraken, contracten, regels, waarop de samenleving gebouwd is niet denkbaar. Taal is bovendien hét instrument bij uitstek van de politicus: alles wat hij maakt is gemaakt van taal (amendementen, resoluties, wetsvoorstellen), al zijn handwerk bestaat grotendeels uit taal (argumenteren, overtu...

vorige week kwam christiaan weijts in nrc met een nieuw opinie over de literatuurlijst op de nederlandse scholen. eerder al kraakte hij die af. nu stelt hij dat hij het mis had, want het is nog veel erger allemaal. zijn oplossing is om literatuur los te weken uit de talen en te plaatsen bij de kunstvakken. dat klinkt mij als kunsthistorica en gesjeesde literatuurwetenschapper als muziek in de oren. fantastische combinatie die zeker gemaakt moet worden, maar literatuur heeft ook een plaats bij de talen nodig. literatuur is afhankelijk van taal, is taal en omdat docenten te druk zijn met de grammatica, spelling, schrijf- en leesvaardigheid om hun leerlingen klaar te stomen voor het examen, moet dat niet betekenen dat de literatuur er geen plaats in heeft. integreer de literatuur in je lessen zoals ze op een vrije school vaak doen. hans en monique hagen verzamelden gedichten over taal . ideaal om te gebruiken in je lessen. waarom altijd weer die saaie voorbeeldzinnetjes en niet gewoon e...

we hebben allemaal met vallen en opstaan, met eigen wil (meestal), leren lopen, want we zagen het om ons heen, we wilden ergens sneller komen, het leek ons wel stoer en we hadden alle tijd. maar dan gaan we naar school en moeten we leren. we moeten leren ook als we geen verband met de werkelijkheid zien (is het wordt of word, rouw of rauw?) we moeten leren maar zien dat anderen dat misschien wel beter en sneller doen en meer complimentjes krijgen we moeten leren maar zien dat anderen geliefder zijn door uiterlijk en daar hun voor jou ongrijpbare status vandaan halen. tja. we leren het leven snel kennen. essentieel voor toch een fijne schoolervaring is dan de responsieve houding van de leerkracht. dus leerkrachten, bekrachtig succeservaringen, stel hoge verwachtingen, blijf positief en geduldig. de leerkracht moet leerlingen een positief zelfbeeld meegeven. leerlingen moeten leren dat ze het wel kunnen als ze zich maar inzetten, als ze maar willen, zeg ik altijd. want wil...

entre les murs van françois bégaudeau is een dagboek van een leraar voordat het dagboek van een loser bestond. het boek is een verslag van dagen op een school in het 19e arrondissement van parijs. leraren hebben het niet gemakkelijk op deze school met een groot deel leerlingen zonder frans als moedertaal en zonder motivatie om te leren. als aankomend docent is dit een boek dat relativeert als je je klassenmanagement niet gelijk op orde krijgt. als ervaren docent die het even niet ziet zitten is het een troost dat je niet de enige bent die eens slecht slaapt na een dagje lesgeven. opvallend vind ik het feit dat françois dit boek uitbracht in 2006 en dat de feiten die hij beschrijft voor een 'moeilijke' school als in die parijse wijk, eigenlijk nu op elke school aanwezig zijn. de oorzaak? smartphones, internet, vrijheid, disciplinegebrek, luxemaatschappij en vast nog een heel rijtje. aan leraren de uitdaging om met de tijd mee te gaan en leerlingen nog steeds net zoveel bij t...